Poniedziałek 09/03/2026
Kiedy: 06.03–17.05.2026
ROZWARSTWIENIA /NIE/WIDZIANEGO to wystawa zbiorowa poświęcona współczesnym formom abstrakcji, rozumianej nie jako zamknięty styl, lecz jako otwarte pole refleksji nad sposobami widzenia, doświadczania i konstruowania rzeczywistości. Projekt powstał w związku z obchodami osiemdziesięciolecia Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu, jednak jego perspektywa wykracza poza wymiar jubileuszowy, koncentrując się na uniwersalnych problemach percepcji i języka obrazu.
Punktem wyjścia dla ekspozycji stały się pojęcia obecne w twórczości Stefana Kappa: przestrzeń, materia, geometria i kolor, potraktowane nie jako estetyczne odniesienia, lecz jako narzędzia myślenia o obrazie i jego relacji z postrzeganiem. Wystawa została zaprojektowana jako trójdzielna struktura obejmująca wątki Powierzchni i materii, Geometrii i barw natury oraz Przestrzeni, w których sztuka nieprzedstawiająca ujawnia się jako proces negocjowania granic między tym, co widzialne i niewidzialne, materialne i wyobrażone, racjonalne i intuicyjne.
ROZWARSTWIENIA /NIE/WIDZIANEGO nie proponują jednej definicji abstrakcji, lecz zapraszają do jej doświadczenia jako dynamicznego pola napięć – między powierzchnią a głębią, strukturą a przypadkiem, porządkiem a niepewnością. W tym sensie wystawa staje się refleksją nad samym aktem widzenia: jego kulturowymi uwarunkowaniami, zmysłową naturą oraz symbolicznym potencjałem.
Artyści / Artystki:Katarzyna Adaszewska, Tomasz Barczyk, Piotr Czyż, Agata Dworzak-Subocz, Piotr Gojowy, Elżbieta Jabłońska, Jakub Jaszewski, Andrzej Kałucki, Anna Kola, Ireneusz Kopacz, Stanisław Kośmiński, Katarzyna Łyszkowska, Zdzisław Mackiewicz, Alicja Majewska, Michał Rygielski, Martyna Rzepecka, Aleksandra Sojak-Borodo, Iwona Szpak-Pawłowska, Jakub Wawrzak, Maciej Wierzbicki, Anna Wójcicka, Anna Wysocka, Piotr Zaporowicz czytaj więcej
ROZWARSTWIENIA /NIE/WIDZIANEGO to wystawa zbiorowa poświęcona współczesnym formom abstrakcji, rozumianej nie jako zamknięty styl, lecz jako otwarte pole refleksji nad sposobami widzenia, doświadczania i konstruowania rzeczywistości. Projekt powstał w związku z obchodami osiemdziesięciolecia Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu, jednak jego perspektywa wykracza poza wymiar jubileuszowy, koncentrując się na uniwersalnych problemach percepcji i języka obrazu.
Punktem wyjścia dla ekspozycji stały się pojęcia obecne w twórczości Stefana Kappa: przestrzeń, materia, geometria i kolor, potraktowane nie jako estetyczne odniesienia, lecz jako narzędzia myślenia o obrazie i jego relacji z postrzeganiem. Wystawa została zaprojektowana jako trójdzielna struktura obejmująca wątki Powierzchni i materii, Geometrii i barw natury oraz Przestrzeni, w których sztuka nieprzedstawiająca ujawnia się jako proces negocjowania granic między tym, co widzialne i niewidzialne, materialne i wyobrażone, racjonalne i intuicyjne.
ROZWARSTWIENIA /NIE/WIDZIANEGO nie proponują jednej definicji abstrakcji, lecz zapraszają do jej doświadczenia jako dynamicznego pola napięć – między powierzchnią a głębią, strukturą a przypadkiem, porządkiem a niepewnością. W tym sensie wystawa staje się refleksją nad samym aktem widzenia: jego kulturowymi uwarunkowaniami, zmysłową naturą oraz symbolicznym potencjałem.
Artyści / Artystki:Katarzyna Adaszewska, Tomasz Barczyk, Piotr Czyż, Agata Dworzak-Subocz, Piotr Gojowy, Elżbieta Jabłońska, Jakub Jaszewski, Andrzej Kałucki, Anna Kola, Ireneusz Kopacz, Stanisław Kośmiński, Katarzyna Łyszkowska, Zdzisław Mackiewicz, Alicja Majewska, Michał Rygielski, Martyna Rzepecka, Aleksandra Sojak-Borodo, Iwona Szpak-Pawłowska, Jakub Wawrzak, Maciej Wierzbicki, Anna Wójcicka, Anna Wysocka, Piotr Zaporowicz czytaj więcej
Kiedy: 20.02–31.05.2026
Inicjator i organizator wystawy: Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
Wystawa prac Stefana Knappa stanowi zwieńczenie uroczystych obchodów 80-lecia Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. W 1973 roku, z okazji 500. rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika, ten światowej sławy artysta podarował uczelni wyjątkowe, wielobarwne panneau, które stało się symbolem toruńskiego kampusu. Emaliowana mozaika, symbolizująca układ ciał niebieskich i będąca hołdem dla wielkiego astronoma, jest jedną z dwóch największych i najważniejszych realizacji Knappa w Polsce.
Stefan Knapp, choć był jednym z najbardziej rozpoznawalnych na świecie polskich artystów emigracyjnych, w kraju wciąż jest mało znany. Na uwagę zasługuje nie tylko jego fenomenalna twórczość, ale także niezwykły życiorys. Urodził w 1921 roku w Biłgoraju. Dzieciństwo i młodość spędził w rodzinnym mieście oraz we Lwowie. W wieku 19 lat został skazany na katorgę w sowieckich łagrach, gdzie pracował w nieludzkich warunkach przy budowie kolei. Po zwolnieniu z obozu dostał się do Armii Andersa. Trafił stamtąd do brytyjskiego RAF-u i odbył służbę jako pilot myśliwca. Po wojnie ukończył najbardziej prestiżową uczelnię artystyczną w Londynie – Slade School of Fine Art – i zrobił błyskawiczną karierę artystyczną, głównie w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Był jedynym polskim artystą uhonorowanym prestiżową nagrodą Fundacji Winstona Churchilla za wkład w rozwój współczesnej plastyki brytyjskiej.
Różnorodna twórczość Knappa wymyka się klasyfikacjom – artysta tworzył często na pograniczu wielu nowoczesnych nurtów i nie identyfikował się z żadnym konkretnym środowiskiem artystycznym. Krytycy sztuki na wyspach pisali, że podarował malarstwo architekturze, ponieważ opanował do perfekcji technikę wielkoformatowej emalii, a jego dzieła znajdują się w przestrzeniach miast na całym świecie. Stworzył m.in. siedemnaście realizacji dla Heathrow oraz dekoracje lotniska w Tel Awiwie, Seagram Building w Nowym Jorku, Unilever Building w Hamburgu, Shell Building w Londynie, C.I.N. Building w Paryżu, dla sieci Alexander’s w Stanach Zjednoczonych, a także murale dla wielu uniwersytetów w Europie i obu Amerykach.
Na retrospektywnej wystawie Knappa w Centrum Sztuki Współczesnej w Toruniu zaprezentowanych zostanie ponad sto dziesięć prac. Znajdą się wśród nich dzieła powstałe na przestrzeni kilku dekad –między 1945 rokiem a latami 90. XX wieku: obrazy na płótnie (oleje i akryle), tusze na papierze, gobelin, emalie na stalowych płytach, rzeźby z brązu i aluminium, lampy z korzeni drzew oraz akrylowe. Będzie to największa od 1974 roku wystawa Stefana Knappa w Polsce, na którą złożą się prace wypożyczone od brytyjskiej fundacji Stefan Knapp Estate oraz z kolekcji Pawła Sokołowskiego.
Ekspozycji towarzyszyć będzie pierwsza na polskim rynku wydawniczym monograficzna publikacja naukowa dotycząca Stefana Knappa oraz piąte wydanie jego autobiografii pt. Kwadratowe słońce.
Wystawa dofinansowana została ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Miasta Toruń. czytaj więcej
Inicjator i organizator wystawy: Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
Wystawa prac Stefana Knappa stanowi zwieńczenie uroczystych obchodów 80-lecia Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. W 1973 roku, z okazji 500. rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika, ten światowej sławy artysta podarował uczelni wyjątkowe, wielobarwne panneau, które stało się symbolem toruńskiego kampusu. Emaliowana mozaika, symbolizująca układ ciał niebieskich i będąca hołdem dla wielkiego astronoma, jest jedną z dwóch największych i najważniejszych realizacji Knappa w Polsce.
Stefan Knapp, choć był jednym z najbardziej rozpoznawalnych na świecie polskich artystów emigracyjnych, w kraju wciąż jest mało znany. Na uwagę zasługuje nie tylko jego fenomenalna twórczość, ale także niezwykły życiorys. Urodził w 1921 roku w Biłgoraju. Dzieciństwo i młodość spędził w rodzinnym mieście oraz we Lwowie. W wieku 19 lat został skazany na katorgę w sowieckich łagrach, gdzie pracował w nieludzkich warunkach przy budowie kolei. Po zwolnieniu z obozu dostał się do Armii Andersa. Trafił stamtąd do brytyjskiego RAF-u i odbył służbę jako pilot myśliwca. Po wojnie ukończył najbardziej prestiżową uczelnię artystyczną w Londynie – Slade School of Fine Art – i zrobił błyskawiczną karierę artystyczną, głównie w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Był jedynym polskim artystą uhonorowanym prestiżową nagrodą Fundacji Winstona Churchilla za wkład w rozwój współczesnej plastyki brytyjskiej.
Różnorodna twórczość Knappa wymyka się klasyfikacjom – artysta tworzył często na pograniczu wielu nowoczesnych nurtów i nie identyfikował się z żadnym konkretnym środowiskiem artystycznym. Krytycy sztuki na wyspach pisali, że podarował malarstwo architekturze, ponieważ opanował do perfekcji technikę wielkoformatowej emalii, a jego dzieła znajdują się w przestrzeniach miast na całym świecie. Stworzył m.in. siedemnaście realizacji dla Heathrow oraz dekoracje lotniska w Tel Awiwie, Seagram Building w Nowym Jorku, Unilever Building w Hamburgu, Shell Building w Londynie, C.I.N. Building w Paryżu, dla sieci Alexander’s w Stanach Zjednoczonych, a także murale dla wielu uniwersytetów w Europie i obu Amerykach.
Na retrospektywnej wystawie Knappa w Centrum Sztuki Współczesnej w Toruniu zaprezentowanych zostanie ponad sto dziesięć prac. Znajdą się wśród nich dzieła powstałe na przestrzeni kilku dekad –między 1945 rokiem a latami 90. XX wieku: obrazy na płótnie (oleje i akryle), tusze na papierze, gobelin, emalie na stalowych płytach, rzeźby z brązu i aluminium, lampy z korzeni drzew oraz akrylowe. Będzie to największa od 1974 roku wystawa Stefana Knappa w Polsce, na którą złożą się prace wypożyczone od brytyjskiej fundacji Stefan Knapp Estate oraz z kolekcji Pawła Sokołowskiego.
Ekspozycji towarzyszyć będzie pierwsza na polskim rynku wydawniczym monograficzna publikacja naukowa dotycząca Stefana Knappa oraz piąte wydanie jego autobiografii pt. Kwadratowe słońce.
Wystawa dofinansowana została ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Miasta Toruń. czytaj więcej